Kierunki

Gozo i najstarsze na świecie baseny solankowe

Spędzasz urlop na Wyspach Maltańskich? Jeśli zwiedziliście już konkatedrę św. Jana w Valletcie, spacerowaliście uliczkami Mdiny oraz odwiedziliście targ rybny w Marsaxlokk, to teraz czas na Gozo. Znajdują się tam najstarsze na świecie baseny solankowe.

Od maja do września mieszkańcy Gozo pozyskują 3 tony czystej soli z 300 panwi solnych. Jest to ponad 350-letnia tradycja, przekazywana z pokolenia na pokolenie. Wiele rodzin pozyskuje naturalną sól i sprzedaje do lokalnych sklepów i restauracji.

Solankowe baseny

Na północnym wybrzeżu wyspy, tuż obok popularnych zatok Qbajjar Bay i Xwejni Bay, znajduje się szachownica wykutych w skale panwi solnych. Charakterystyczne baseny pokrywają cały teren, począwszy od Xwenji Bay aż po Wied L-Ghasri. Popularnie nazywane są panwiami solnymi albo basenami solankowymi (salt pans) i służą do uzyskania soli z wody morskiej. Same panwy pochodzą z czasów Fenicjan. Maltańczycy uważają, że są to najstarsze na świecie, wciąż wykorzystywane, baseny solankowe.

Jak powstaje maltańska sól?
Proces nie jest trudny, lecz wymaga siły fizycznej. Na początku woda morska o średnim zasoleniu 3,7 promila jest wlewana do dużych basenów znajdujących się nad samym brzegiem morza, w których “odpoczywa” przez około 7-8 dni. Następnie, woda o zasoleniu 5 promili jest przelewana do mniejszych, cieplejszych i wyżej położonych basenów solankowych, w których odparowuje. Aby uzyskać 1 kilogram czystej soli potrzebne są 24 litry morskiej wody. Gdy woda odparuje, pozostaje czysta sól, która jest później ręcznie zbierana. Każdego tygodnia można pozyskać 3 tony czystej soli z 300 panwi solnych.

Pamiątkowa sól
W sklepach można znaleźć słoiki i płócienne woreczki pełne maltańskiej soli – naturalnej lub aromatyzowanej ziołami. Jeśli wybierzesz się na Gozo możesz spotkać Emanuela Słonego Człowieka (Emanuel the Salt Man), znanego bardziej jako Leli tal-Melh. Jest to najbardziej znany miejscowy rolnik, handlujący solą morską w swoim przydrożnym straganie.

O autorze

Alicja Micuła

Przewodniczka świętokrzyska, pilotka wycieczek, dziennikarka. Członek Stowarzyszenia Dziennikarzy Podróżników Globtroter.