Wojciech LubinskiOulu – Europejska Stolica Kultury 2026 – przygotowało na ten rok ponad tysiąc ciekawych wydarzeń, które łączą arktyczną naturę, nowoczesną technologię i lokalne tradycje.
Europejska Stolica Kultury to inicjatywa zapoczątkowana w 1985 roku. Co roku wyróżnia miasta, które przygotowują bogaty program artystyczny, promujący różnorodność kultur kontynentu europejskiego. W 2026 roku tytuł Europejskiej Stolicy Kultury posiadają dwa miasta: Trenczyn (Słowacja) i Oulu (Finlandia).
Podróż do fińskiego Oulu samolotem trwa kilka godzin – z przesiadką w Helsinkach. Port lotniczy Oulu jest drugim w Finlandii po lotnisku Helsinki-Vantaa pod względem liczby obsługiwanych pasażerów. Lotnisko znajduje się w Oulunsalo – 15 km na południe od centrum Oulu.
Oulu leży w zachodniej części Finlandii nad Zatoką Botnicką, która stanowi najbardziej wysuniętą na północ część Morza Bałtyckiego (pomiędzy zachodnim wybrzeżem Finlandii a wschodnim Szwecji). Miasto portowe, liczące ponad 200 tysięcy mieszkańców, w sezonie zimowym zwykle wita turystów siarczystym mrozem i promieniami słońca. Dla żyjących tu Finów temperatura poniżej zera i pokryte przez znaczną część roku śniegiem ulice nie stanowią żadnego problemu. Nawet rowerzyści przyzwyczajeni są do jazdy po zaśnieżonych ścieżkach…
Fińskie miasto przyciąga turystów z różnych zakątków świata. Spacerując po centrum miasta można zauważyć charakterystyczne dla tego regionu budowle. Wśród tutejszych zabytków architektury są m.in. katedra Ewangelicko-Luterańskiego Kościoła Finlandii, z pierwszej połowy XIX wieku oraz ratusz miejski z 1880 roku z okazałą fasadą. W stylowych wnętrzach ratusza możemy obejrzeć wystawę poświęconą sztuce medialnej. Zgromadzone dzieła z różnych dekad podkreślają ścisły związek między sztuką mediów a technologiami i kulturą cyfrową, zwłaszcza w kontekście Internetu i telewizji. Prace prezentowane na tej wystawie są częścią kolekcji Fińskiej Galerii Narodowej.
Bogatsze życie kulturalne i turystyka kulturowa
Oulu w roli Europejskiej Stolicy Kultury wskazuje na zmiany klimatu w kulturze, co w praktyce oznacza bogatsze życie kulturalne, dążenie do jednoczenia ludzi, a także poszerzanie sposobów myślenia, rozumienia i słuchania siebie nawzajem. Dzięki temu tworzą się nowe przestrzenie dla kultury oraz rozwija się turystyka kulturowa. I właśnie te idee przyświecają programowi wydarzeń, jakie przygotowało fińskie miasto.
Wśród wielu inicjatyw, związanych z obchodami Europejskiej Stolicy Kultury są liczne wystawy, festiwale i inne spektakularne wydarzenia artystyczne. W jednym z centrów handlowych w Oulu można oglądać wystawę fotografii, przygotowaną przez muzeum Fotografiska Tallinn. Ekspozycja zdjęć nawiązuje do głównego tematu Oulu2026, czyli do zmian klimatu w kulturze. Możemy obejrzeć tu dzieła kilkunastu artystów z różnych krajów – w tym prace polskiej artystki multimedialnej i fotografki – Karoliny Wojtas, pochodzącej z Podkarpacia. Fotografiska to współczesne muzeum fotografii, sztuki i kultury, założone w Sztokholmie w 2010 roku, które tworzy wyjątkowe wystawy, poruszające ważne tematy społeczne. Poza Sztokholmem, Fotografiska posiada oddziały w Tallinie, Berlinie i Szanghaju.
Wśród wielu inicjatyw, związanych z obchodami Europejskiej Stolicy Kultury są także przedsięwzięcia infrastrukturalne. Jednym z nich jest przekształcenie modernistycznego budynku przemysłowego AaltoSiilo w centrum kulturalne miasta Oulu. Budowla z 1935 roku – stanowiąca niegdyś część zakładów celulozowo-papierniczych – była przez wiele lat niezagospodarowana. Obecnie zamienia się w przestrzeń publiczną, gdzie można organizować wydarzenia kulturalne, wystawy i koncerty. AaltoSiilo to nie tylko projekt renowacji – to przedsięwzięcie mające na celu ochronę i przekształcenie zabytku dziedzictwa postindustrialnego w centrum kulturalne.
Wyspa Smołowa i zawody w przerębli
Będąc w Oulu warto odwiedzić wyspę Pikisaari, znajdującą się w ujściu rzeki Oulujoki do Bałtyku. Z centrum dojdziemy tam w ciągu 15 minut. Pikisaari – w tłumaczeniu z języka fińskiego – to Wyspa Smołowa. Nazwa dzielnicy Oulu nawiązuje do założonej na tym terenie w XVII wieku destylarni smoły. Warto wspomnieć, że w połowie XIX wieku Oulu stało się największym na świecie ośrodkiem produkcji smoły drzewnej. Obecnie Pikisaari stanowi dom dla artystów i rzemieślników, a przez wyspę prowadzi trasa spacerowa.
Oulu to miasto uniwersyteckie, a także ważny ośrodek wysokich technologii, w tym przemysłu informatycznego i telekomunikacyjnego. Od kilku lat odbywa się tu impreza pod nazwą Polar Bear Pitching. Zawody na zamarzniętym Bałtyku przeznaczone są dla wyjątkowo wytrwałych uczestników, którym zimno nie straszne!
Polar Bear Pitching to ciesząca się międzynarodową renomą impreza dla startupów, czyli nowych, innowacyjnych przedsiębiorstw, których przedstawiciele prezentują swoje pomysły biznesowe, przebywając w lodowatej wodzie. Podczas wydarzenia odbywającego się 26 lutego br. na zewnątrz były około – 4 stopnie Celsjusza, a temperatura wody oscylowała wokół zera. Najwytrwalsi uczestnicy spędzali w zimnej wodzie ponad 3-4 minuty, a rekordzista powyżej 7 minut! Jednak nie czas był najważniejszy. Jury oceniało determinację i odporność założycieli firm, a także ich potencjał biznesowy oraz prezentację, wygłaszaną w ekstremalnych warunkach.
Turyści kojarzą Finlandię ze szczęściem
W marcu 2026 roku Finlandia po raz kolejny została uznana za najszczęśliwszy kraj na świecie w zestawieniu ONZ World Happiness Report (kraj Suomi pozostaje na czele tego rankingu niezmiennie od 2017 roku). Kluczowe aspekty wpływające na szczęście to m.in. poziom PKB, długość życia i poczucie wolności. Doroczny raport amerykańskiej firmy badawczej Gallup na temat poczucia szczęścia wśród mieszkańców naszego globu obejmuje ranking 136 krajów. Zestawienie powstało na podstawie ankiet, a zebrane dane dotyczą lat 2023-2025.
